Wiskunde.netLogo Wiskunde


Uitwerking §8.K Kennis- en vaardighedentest: opgave 1

Boek: Getal & Ruimte - Goniometrische functies en vergelijkingen HAVO 4 (deel 2) 13e editie, 2025

Video / Tekstuele uitwerking...


Antwoord / uitwerking:

Opgave 1 - De eenheidscirkel

Gelijkzijdige driehoek op de eenheidscirkel

De punten A, B en C liggen op de eenheidscirkel. De draaiingshoek van punt A is 40°.

40° A B C O x y 1 1 -1 -1 B: 160° A: 40° C: 280°

De drie hoekpunten liggen op de cirkel met straal 1. De draaiingshoeken van A, B en C verschillen telkens 120°.

Belangrijke regel - Eenheidscirkel

Op de eenheidscirkel heeft een punt met draaiingshoek \(\alpha\) de coördinaten:

\[ P(\cos(\alpha),\sin(\alpha)) \]

De cosinus geeft de x-coördinaat en de sinus geeft de y-coördinaat.

Punt A - Draaiingshoek 40°

Zie de figuur hierboven. Punt A ligt rechtsboven op de eenheidscirkel.

De draaiingshoek is:

\[ \alpha=40^\circ \]

Stap 1. Bereken de x-coördinaat.

\[ x_A=\cos(40^\circ) \]
\[ x_A\approx0{,}77 \]

Stap 2. Bereken de y-coördinaat.

\[ y_A=\sin(40^\circ) \]
\[ y_A\approx0{,}64 \]

Beide coördinaten zijn positief. Dat klopt met de ligging van punt A in het eerste kwadrant.

Coördinaten punt A
\[ \boxed{A(0{,}77;\ 0{,}64)} \]

Punt B - Draaiingshoek 160°

Omdat ABC gelijkzijdig is en alle hoekpunten op de eenheidscirkel liggen, verschillen de draaiingshoeken telkens 120°.

Stap 1. Bereken de draaiingshoek.

\[ 40^\circ+120^\circ=160^\circ \]

Stap 2. Bereken de x-coördinaat.

\[ x_B=\cos(160^\circ) \]
\[ x_B\approx-0{,}94 \]

Stap 3. Bereken de y-coördinaat.

\[ y_B=\sin(160^\circ) \]
\[ y_B\approx0{,}34 \]

Zie de figuur hierboven. Punt B ligt in het tweede kwadrant. De x-coördinaat is negatief en de y-coördinaat positief.

Coördinaten punt B
\[ \boxed{B(-0{,}94;\ 0{,}34)} \]

Punt C - Draaiingshoek 280°

Vanaf punt B draai je opnieuw 120° verder.

Stap 1. Bereken de draaiingshoek.

\[ 40^\circ+240^\circ=280^\circ \]

Stap 2. Bereken de x-coördinaat.

\[ x_C=\cos(280^\circ) \]
\[ x_C\approx0{,}17 \]

Stap 3. Bereken de y-coördinaat.

\[ y_C=\sin(280^\circ) \]
\[ y_C\approx-0{,}98 \]

Zie de figuur hierboven. Punt C ligt in het vierde kwadrant. De x-coördinaat is positief en de y-coördinaat negatief.

Coördinaten punt C
\[ \boxed{C(0{,}17;\ -0{,}98)} \]

Waarom steeds 120°?

Een volledige draaiing op de eenheidscirkel is 360°.

De drie hoekpunten van de gelijkzijdige driehoek verdelen de cirkel in drie gelijke bogen.

\[ \frac{360^\circ}{3}=120^\circ \]

De draaiingshoeken zijn daarom:

\[ \begin{aligned} A &: 40^\circ\\ B &: 40^\circ+120^\circ=160^\circ\\ C &: 40^\circ+240^\circ=280^\circ \end{aligned} \]

Zo kun je de coördinaten van alle drie de punten met de sinus en cosinus berekenen.

Samenvatting - Opgave 1

Punt A
Draaiingshoek: 40°
\[ A(0{,}77;\ 0{,}64) \]
Punt B
Draaiingshoek: 160°
\[ B(-0{,}94;\ 0{,}34) \]
Punt C
Draaiingshoek: 280°
\[ C(0{,}17;\ -0{,}98) \]
Tip:
Opgave 1 - Tip 1. Op de eenheidscirkel heeft ieder punt bij een draaiingshoek \(\alpha\) de coördinaten \((\cos(\alpha),\sin(\alpha))\).
Tip 2. Bij punt A is de draaiingshoek 40°. Bereken de x-coördinaat met de cosinus en de y-coördinaat met de sinus.
Tip 3. Een gelijkzijdige driehoek op de eenheidscirkel verdeelt de volledige draaiing van 360° in drie gelijke stukken van 120°.
Tip 4. Bereken de draaiingshoeken van B en C door bij 40° respectievelijk 120° en 240° op te tellen.
Tip 5. Controleer bij ieder punt de tekens van de coördinaten. Links van de y-as is de x-coördinaat negatief en onder de x-as is de y-coördinaat negatief.
Examentip. Zet je rekenmachine op DEG º en niet op RAD. Rond de coördinaten pas bij het eindantwoord af op twee decimalen.

Heb je een vraag of opmerking over deze uitwerking?
Laat ons weten wat je van deze uitwerking en Wiskunde.net vindt. Ben je tevreden? We horen het graag! Klik hier om je opmerking te plaatsen...
   
Opgave 1
Opgave 2
Opgave 3
Opgave 4
Opgave 5
Opgave 6
Opgave 7
Opgave 8
Opgave 9
Opgave 10
Opgave 11
Opgave 12
Opgave 13
Opgave 14

Andere paragrafen:
8.1. De eenheidscirkel en radialen (1 t/m 17)
8.2. Formules van sinusoïden opstellen (18 t/m 41)
8.3. Sinusoïden tekenen (42 t/m 51)
8.4. Goniometrische vergelijkingen (52 t/m 64)
8.5. Toepassingen van de sinusoïden (65 t/m 78)
8.K. Kennis- en vaardighedentest (1 t/m 14)


Leerdoelen paragraaf: Kennis- en vaardighedentest:
1. Je kunt met de eenheidscirkel de coördinaten van punten berekenen met sinus en cosinus en hoeken omrekenen van graden naar radialen en andersom.
2. Je kunt bij een sinusoïde de evenwichtsstand, amplitude, periode en het beginpunt bepalen en hiermee een formule opstellen.
3. Je kunt een sinus- of cosinusgrafiek nauwkeurig tekenen met behulp van de bijzondere punten, de periode en de horizontale verschuiving.
4. Je kunt goniometrische vergelijkingen en ongelijkheden oplossen en alle exacte of afgeronde oplossingen binnen een gegeven interval bepalen.
5. Je kunt de som- en verschilfunctie van twee goniometrische functies onderzoeken en hiervan een nieuwe sinus- of cosinusformule opstellen.
6. Je kunt goniometrische modellen toepassen op praktijksituaties en met de afgeleide de maximale stijg- of daalsnelheid berekenen, inclusief de juiste eenheden.

Geef je mening aan ons:
Review
Tevreden? Laat het ons weten!
Schrijf een review...
Jurgen de Bont Foto: Jurgen de Bont - Docent Wiskunde - Breda   
Welkom leerlingen op Wiskunde.net!   

Op deze site vind je duidelijke uitlegvideo's gekoppeld aan jouw boek om jou verder te helpen met het mooie vak Wiskunde. Hierboven vind je de video-uitleg van §8.K Kennis- en vaardighedentest opgave 1 en links in het gele blokje (indien aanwezig), kun je de theorie bekijken in video. Ben je nog geen lid? Klik dan hier...
Succes verzekerd!

Met wiskundige groet,
Jurgen de Bont & Martijn Claassen & Bob Pruiksma, docenten Wiskunde onder- en bovenbouw